نکته اول: از جمله بیماریهایی که سبب کاهش منتشر دانسیته استخوان در رادیوگرافی میشوند، میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- هیپرپاراتیروئیدیسم؛
- استئوپوروز.
نکته دوم: استئوپوروز به این صورت تعریف میشود: اختلال سیستمیک اسکلتی که با کاهش دانسیته املاح استخوان یا BMD مشخص میشود.
نکته سوم: استئوپوروز را به دو نوع اصلی تقسیم میکنند:
- استئوپوروز بعد از یائسگی؛
- استئوپوروز وابسته به سن.
نکته چهارم: استئوپوروز بعد از یائسگی با افزایش جذب استخوانی در نتیجه افزایش فعالیت استئوکلاستها (در مقایسه با استئوبلاستها) مشخص میشود.
نکته پنجم: استئوپوروز وابسته به سن در سنین ۴۵ تا ۵۵ سال شروع میشود و با از دست رفتن توده کلی استخوان همراه است.
نکته ششم: از جمله عوال دیگری که خطر استئوپوروز را افزایش میدهند، میتوان به این موارد اشاره کرد:
- تجویز استروئید اگزوژن؛
- بیماری کوشینگ؛
- کمبود استروژن؛
- کم بودن فعالیت جسمانی؛
- الکلیسم.
نکته هفتم: استئوپوروز استعداد شکستگی پاتولوژیک را در این نواحی بیشتر میکند:
- گردن فمور؛
- جسم مهرهها (شکستگی Compression)؛
- دیستال رادیوس (شکستگی کالیس).
نکته هشتم: رادیوگرافی معمولی برای تشخیص استئوپوروز حساسیت ندارد. برای آن که استئوپوروز در رادیوگرافی مشخص باشد، باید ۵۰% از توده استخوانی از دست برود.
نکته نهم: از جمله یافتههای رادیوگرافیک استئوپوروز میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- کاهش دانسیته کلی استخوان؛
- کاهش ضخامت کورتکس؛
- کاهش تعداد ترابکولهای قابل مشاهده در حفره مدولاری.
نکته دهم: امروزه DEXA یا Dual-Energy X-Ray Absorptiometry دقیقترین روش برای اندازهگیری دانسیته املاح استخوان است. در این روش دوز اشعه X کم است و معمولا برای اندازهگیری دانسیته املاح استخوان از ستون مهرهها یا هیپ استفاده میشود.