سپسیس نوزادی و ۱۰ نکته بسیار بسیار بسیار مهم!

سپسیس نوزادی انواع زودرس و دیررس دارد و در زیر مهم‌ترین نکات مربوط به این دو نوع سپسیس را مرور می‌کنیم:

نکته اول: سپسیس نوزادی زودرس اغلب در رحم شروع مى‏‌شود و معمولاً به علت عفونت با باکترى‌‏هاى مجارى ادرارى تناسلى مادر شامل استرپتوکک گروه ب، E.coli، کلبسیلا، لیستریا منوسیتوژنز و هموفیلوس آنفلوآنزاى غیرقابل طبقه‌‏بندى ایجاد مى‌‏شود. بیشتر نوزادان نارس هستند.

نکته دوم: سپسیس نوزادی زودرس از بدو تولد تا روز هفتم تظاهر مى‏‌کند و در حقیقت نوعى بیمارى با درگیرى چند عضو است که با نارسایى تنفسى، شوک، مننژیت (در ۳۰% موارد)، DIC، آسیب حاد کلیوى و گانگرن قرینه محیطى مشخص مى‏‌شود.

نکته سوم: ترکیب آمپى‏‌سیلین و یک آمینوگلیکوزید (معمولاً جنتامایسین) براى ۱۴-۱۰ روز درمانى مؤثر براى اکثر ارگانیسم‌‏هاى مسبب سپسیس زودرس نوزادی است. ترکیب آمپى‏‌سیلین و سفپیم درمان جایگزین است.

نکته چهارم: در سپسیس نوزادی زودرس در صورت وجود مننژیت درمان باید تا ۲۱ روز، یا ۱۴ روز پس از منفى شدن کشت CSF ادامه یابد.

نکته پنجم: در مننژیت نوزادى ناشى از ارگانیسم‏‌هاى گرم منفى، بطور شایع ممکن است علی‌رغم درمان مناسب کشت CSF مثبت باقى بماند (به مدت ۲ تا ۳ روز پس از درمان آنتى‏‌بیوتیکى). در صورت وجود مننژیت گرم منفى بعضى از پزشکان درمان را با یک پنى‏‌سیلین مؤثر و آمینوگلیکوزید را ادامه مى‏‌دهند ولى بیشتر پزشکان از نسل سوم سفالوسپورین‌‏ها استفاده مى‏‌کنند. پنى‏‌سیلین با دوز بالا براى درمان مننژیت ناشى از استرپتوکک گروه B مناسب به نظر مى‏رسد.

نکته ششم: سپسیس نوزادی دیررس در روزهاى ۸ تا ۲۸ پس از تولد ظاهر مى‏‌شود و معمولاً در نوزاد ترم سالمى که مرخص شده است بوجود مى‏‌آید.

نکته هفتم: ارگانیسم‌‏هاى مولد سپسیس نوزادی دیررس مشابه با سپسیس زودرس مى‌‏باشند، اما در اواخر دوره نوزادى این عفونت مى‏‌تواند در اثر پاتوژن‌‏هایى ایجاد شود که معمولاً در شیرخواران بزرگتر دیده مى‌‏شود (هموفیلوس آنفلوآنزا، پنوموکک، مننگوکک). ویروس‏‌هایى مانند انتروویروس‏‌ها،  HSV و CMV تابلویى مشابه سپسیس دیررس ایجاد مى‏‌کنند.

نکته هشتم: از جمله تظاهرات بالینى سپسیس نوزادی دیررس مى‏‌توان به لتارژى، بد شیر خوردن، هیپوتونى، آپاتى، تشنج، برجستگى فونتانل، تب و هیپربیلى‌‏روبینمى مستقیم اشاره کرد.

نکته نهم: در سپسیس نوزادی دیررس علاوه بر باکترمى انتشار عفونت از راه خون مى‏‌تواند سبب مننژیت (۷۵%)، استئومیلیت (استرپتوکک گروه B، استافیلوکک ارئوس)، آرتریت (گنوکک، استافیلوکک ارئوس، کاندیدا آلبیکانس، باکترى‏‌هاى گرم منفى)، و عفونت مجارى ادرارى (باکترى‏‌هاى گرم منفى) گردد. استئومیلیت در نوزادان مى‏‌تواند به صورت فلج کاذب تظاهر کند.

نکته دهم: اگر سپسیس نوزادی دیررس در هفته آخر ماه اول ایجاد شود، در برخى مراکز براى درمان از آمپى‏‌سیلین و یک سفالوسپورین نسل سوم (و وانکومایسین در صورت وجود مننژیت) استفاده مى‏‌شود. در کل درمان سپسیس و مننژیت دیررس شبیه به سپسیس زودرس است.