نکته اول: بیماریهای زیر سبب کاهش فوکال دانسیته استخوان میشوند:
- متاستازهای استئولیتیک؛
- مولتیپل میلوم؛
- استئومیلیت.
نکته دوم: متاستازهای استئولیتیک سبب تخریب فوکال استخوان میشوند: شایعترین علت این نوع ضایعات ارتشاح موضعی استخوان توسط سلولهایی بجز سلولهای استخوانی (استئوسیتها) است.
نکته سوم: در متاستازهای استئولیتیک حفره مدولاری استخوان تقریبا در تمامی موارد گرفتار است. از این محل، بیماری میتواند به کورتکس راه پیدا کند و آن را تخریب کند. اگر فقط حفره مدولاری درگیر باشد، باید حداقل کاهش ۵۰ درصدی در توده استخوان وجود داشته باشد تا بتوان ضایعه را در رادیوگرافی معمول (از روبرو) مشاهده کرد.
نکته چهارم: MRI روشی عالی برای مشاهده وضعیت حفره مدولاری است و در مقایسه با رادیوگرافی معمولی، برای تشخیص متاستاز استخوان حساسیت بیشتری دارد.
نکته پنجم: در برخی موارد، در متاستازهای استئولیتیک فقط کورتکس درگیر میشود. متاستازهای کورتکس را بهتر میتوان در رادیوگرافی معمولی مشاهده کرد، زیرا با وجود مقدار کمتر تخریب کورتکس، در رادیوگرافی قابل مشاهده هستند.
نکته ششم: در رادیوگرافی معمولی از جمله یافتههای کلاسیک متاستازهای استئولیتیک میتوان به وجود ضایعات لوسنت استخوانی با شکل نامنظم اشاره کرد. این ضایعات لوسنت معمولا یک یا چند مورد از الگوهای زیر را دارند:
- Geographic؛
- Mottled؛
- Permeative.
نکته هفتم: متاستازهای استئولیتیک بطور تیپیک سبب تولید استخوان واکنشی در اطراف خود نمیشوند (و یا استخوان واکنشی کمی تولید میکنند). این نوع متاستازها ممکن است متسع شونده و شبیه به حباب صابون یا Soap-Bubbly باشند (بویژه در مورد کارسینومهای تیروئید و کلیه).
نکته هشتم: در ستون مهرهها، متاستازهای استئولیتیک به سبب خونرسانی مناسب تمایل به تخریب پدیکلها دارند (نشانه پدیکل)؛ این نشانه به افتراق متاستازها از مولتیپل میلوم کمک میکند.
نکته نهم: شایعترین علت متاستاز استئولیتیک در مردان، کانسر ریه و در زنان کانسر پستان است.
نکته دهم: از جمله علل متاستازهای استئولیتیک میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- کانسر ریه؛
- کانسر پستان؛
- کارسینوم سلول کلیوی؛
- کارسینوم تیروئید.